علمی و پزشکی

علائم پوکی استخوان در زنان چیست

پوکی استخوان بیماری است که کاهش تراکم استخوان، کاهش استحکام آن و در نتیجه ضعیف و سست شدن استخوان ها را به بار می آورد. این بیماری در عمل منجر به استخوان های سوراخ سوراخ غیرنرمالی می شود که مانند اسفنج می توان آنها را فشار داد. این اختلال اسکلت بدن باعث تحلیل رفتن استخوان ها و شکستگی های متعدد در استخوان ها می شود. در این بیماری استخوان نسبت به یک استخوان عادی تراکم کمتری دارند. استخوان در حالت نرمال شامل پروتئین، کلاژن و کلسیم می شود که همگی باعث استحکام استخوان ها می شود. استخوان هایی که دچار بیماری پوکی استخوان می شود با کوچکترین آسیب دیدگی می شکنند، آسیب دیدگی ها که در حالت عادی باعث شکستگی استخوان نمی شدند. شکستگی هم می تواند به صورت ترک (مثل شکستگی لگن) باشد هم شکستگی خرد و له شده (مانند شکستگی فشاری ستون فقرات) می شود. ستون فقرات، لگن و مچ دست نواحی از بدن هستند که در اثر پوکی استخوان می شکنند، اگر چه شکستگی استخوان ناشی از پوکی استخوان تقریبا در هر استخوانی ممکن است بوجود بیاید. از آنجا که پوکی استخوان یک بیماری تراکم استخوان است ، ممکن است موجب شود مهره برای جبران یکپارچگی ساختاری ستون فقرات، ضعیف شود و منجر به بروز علائم گودی کمر گردد . در این مقاله به بحث علائم و علل پوکی استخوان می پردازیم.

فهرست مطالب

  • 1 علائم
  • 2 علت و علل
  • 3 تشخیص
  • 4 درمان
    • 4.1 دارو
    • 4.2 درمان گیاهی
    • 4.3 ورزش
    • 4.4 تغییر سبک زندگی
  • 5 جلوگیری

علائم

بیماری پوکی استخوان ممکن است تا چندین دهه بدون هیچ علائمی باشد، زیرا تا زمانی که استخوانی نشکند، این بیماری باعث بوجود آمدن هیچ نشانه ای نمی شود. علاوه براین، بعضی از شکستگی استرسی ستون فقرات ناشی از پوکی استخوان تا چندین سال تشخیص داده نمی شوند، زیرا باعث بوجود آمدن هیچ علایمی نمی شوند. از این رو، ممکن است بیماران تا زمانی که از یک شکستگی استخوان دردناک رنج نبرند، متوجه پوکی استخوان نشوند. نشانه که عموما با این شکستگی های ظاهر می شود، درد است. محل درد به محل شکستگی بستگی دارد. علائم پوکی استخوان در بین مردان مشابه علائم پوکی استخوان در بین زنان است. شکستگی ستون فقرات (مهره ها) باعث دردی منتشر شونده است از کمر تا پهلوها گسترش پیدا می کند. با گذشت زمان، شکستگی های متوالی ستون فقرات منجر به کمردرد مزمن و همچنین کاهش قد و خمیدگی ستون فقرات به دلیل له و خرد شدن مهره ها می شود. له و خرد شدن ستون فقرات باعث می شود که فرد در ناحیه کمر دچار قوز شود که اصولا در بین افراد سالخورده مشاهده می شود.قوز کمر که به سن ارتباط دارد اغلب پس از پوکی استخوان ایجاد می شود و منجر به ضعف استخوان های ستون فقرات شده، تا حدی که استخوان ها یا ترک برمی دارند و یا فشرده می شوند.

پوکی استخوان باعث بوجود آمدن شکستگی های ناشی از فشار در حین راه رفتن یا زمین خوردن بوجود می آید. شکستگی ای که در طول فعالیت های روزمره بوجود می آید شکستگی فشاری یا صدمه جزئی نامیده می شوند.برای مثال بعضی از موارد شکستگی لگن ناشی از زمین خوردگی است. در صورت ابتلا به پوکی استخوان، با یک لیز خوردن و زمین خوردن جزئی نیز فرد دچار شکستگی لگن می شود. شکستگی های لگن همچنین پس از عمل جراحی به زحمت و به کندی بهبود پیدا می کنند، زیرا استخوان به خوبی بهبود پیدا نمی کند.در بیماری پوکی استخوان  با از بین رفتن استخوان های کف پا ، بیمار دچار درد کف پا می شود.

علت و علل

پوکی استخوان باعث کم تراکم شدن و شکننده‌تر شدن استخوان‌ها می‌شود. بعضی از افراد نسبت به افراد دیگر بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند.

در ادامه عواملی که باعث افزایش احتمال ابتلا و علت پوکی استخوان می شود ارائه شده است:

  • پوکی استخوان در زنان شایعتر است.
  • سفید پوست ها و آسیایی ها
  • داشتن اندام باریک و کوچک
  • سابقه پوکی استخوان در بین اعضای خانواده ( برای مثال اگر مادر شما این بیماری را داشته باشد احتمال ابتلای شما به آن دوبار می شود)
  • سابقه شکستگی استخوان در بزرگسالی
  • سیگار کشیدن
  • مصرف بیش از حد مواد الکلی
  • ورزش نکردن
  • رژیم غذایی کم کلسیم
  • تغذیه و وضعیت سلامت نامناسب
  • بدجذبی (مواد غذایی به خوبی توسط دستگاه روده و معده جذب نمی شوند) ناشی از بیماری هایی مثل سلیاک
  • سطوح کم تستوسترون در مردان (هیپوگنادیسم)
  • شیمی درمانی که به دلیل عوارض جانبی که بر تخمک ها دارد باعث یائسگی زودتر از موعد شود و احتمال ابتلا به پوکی استخوان در زنان را زیاد می کند.
  • آمنوره (توقف دوره قاعدگی) در بین زنان جوان با کاهش استروژن و پوکی استخوان، آمنوره در بین زنانی ایجاد می شود که فعالیت های ورزشی بسیار سنگین انجام می دهند یا چربی بدن آنها بسیار کم است (برای مثال زنانی که دچار بی اشتهایی هستند)
  • التهاب مزمن ناشی از بیماری های مزمنی مثل آرتریت روماتوئید یا بیماری های کبدی.
  • بی حرکتی برای مثال پس از سکته یا ناشی از بیماری که باعث اختلال درحین راه رفتن می شود.
  • پرکاری غده تیروئید، بیماری است که در آن غده تیروئید هورمون تیروئید بیش از حدی (مانند بیماری گریوز) تولید می شود.
  • پرکاری پاراتیروئید بیماری است که در آن هورمون پاراتیروئید بیش از حدی توسط غده پاراتیروئید که در نزدیکی یا داخل غده تیروئید قرار دارد، تولید می شود. عموما، هورمون پاراتیروئید با گرفتن کلسیم از استخوان تا اندازیه ای سطح کلسیم خون را حفظ می کند. در صورتی که پرکاری پاراتیروئید درمان نشود، باعث جدا شدن کلسیم بیش از حد از استخوان و در نتیحه ابتلا به پوکی استخوان می شود.
  • وقتی بدن ویتامین دی کمی داشته باشد، نمی تواند برای جلوگیری از این بیماری میزان کلسیم کافی را از رژیم غذایی جذب کند. کمبود ویتامین دی ناشی از عدم جذب ویتامین در معده می شود که در بیماری هایی مثل سلیاک و سیروز صفرای اولیه اتفاق می افتد.
  • داروهای مشخصی باعث پوکی استخوان می شوند. این داروها استفاده طولانی مدت از هپارین (رقیق کننده خون)، داروهای ضد تشنجی مثل فنیتون (دیلانتین) و فنوباربیتال و استفاده طولانی مدت از داروهای کورتیکواستروئید خوراکی (مثل پردینسون) می شود.
  • اختلالات ارثی بافت همبند مثل استخوان سازی ناقص ،سندروم مارفان، سندروم اهلرز-دانلوس، هموسیستینوری و سندروم گلیوم همگی می توانند منجر به بیماری پوکی استخوان شوند

تشخیص

عکسبرداری با اشعه ایکس باعث تشخیص پوکی استخوان می شود، زیرا استخوان هایی که دچار پوکی شده اند نسبت به استخوان های عادی باریک تر و سبک تر به نظر می رسند. متاسفانه، وقتی آزمایش عکس بردرای با اشعه ایسک پوکی استخوان را تشخیص می دهد، حداقل ۳۰ درصد از استخوان تحلیل پیدا کرده است. علاوه براین، اشعه های ایکس به خوبی تراکم استخوان را نشان نمی دهند. از این رو، ظاهر استخوان در عکس برداری با اشعه ایکس تحت تاثیر میزان نوردهی اشعه ایکس قرار می گیرد. آزمایش DXA نیز عموما تراکم استخوان در لگن، ستون فقرات و ساعد را می سنجد. این آزمایش بین پنج تا پانزده دقیقه طول می کشد، بیمار در معرض تابش بسیار کمی قرار می گیرد (کمتر از یک دهم تا یک صدم میزان تابش عکس برداری با اشعه ایکس) و کاملا دقیق است.

درمان

بیماری پوکی استخوان در زنان بیشتر از مردان شایع می باشد. این بیماری معمولا تا زمان بروز شکستگی بطور مثال در لگن، ستون فقرات، مچ دست ومهره های کمر علایم خاصی ندارد، اما راههایی برای جوگیری از پوکی استخوان وجود دارد. اگر شما جزو افرادی هستید که عوامل خطر ابتلا به این بیماری را دارید بهتر از روش های جلوگیری استفاده کنید. درمان پوکی استخوان با قرص دارو، ورزش و… به منظور پیشگیری از ایجاد شکستگی صورت می گیرد، بهتر است با مشاهده علایم پوکی استخوان به پزشک مراجعه کنید و در صورت بارداری باید تحت نظر پزشک باشید. ورزش و پوکی استخوان یکی از بحث های درمانی است که بسیار مورد توجه بیماران می باشد.

وقتی سابقه پزشکی مناسب، معاینه و تست پوکی استخوان بدست آمد و تشخیص اولیه صورت گرفت، درمان پوکی استخوان به خوبی انجام می شود. درمان عموما شامل آموزش در مورد مصرف مواد غذایی/رژیم غذایی، ورزش (در صورت نبود شکستگی) و دارو می شود. هدف از درمان پوکی استخوان جلوگیری از شکستگی است. در ابتدا، آموزش در مورد جذب کلسیم و ویتامین D مناسب و همچنین تغذیه کلی مناسب ضرورت دارد. در صورت صلاحیت پزشک، ورزش و تناسب اندام نیز برای حفظ تراکم استخوان و کاهش احتمال زمین خوردگی تجویز می شود.پزشکان در ابتدا پوکی استخوان را به صورت زیر درمان می کنند:

  • مطمئن می شوند که بیمار روزانه میزان کلسیم کافی را مصرف می کند و در صورتی که منابع غذایی فرد برای تامین کلسیم کافی نباشند، مکمل کلسیم تجویز می کند.
  • تجویز ویتامین D
  • ورزش های استقامتی را توصیه می کنند.
  • عوامل خطر دیگر را اصلاح می کنند.

دارو

داروهایی که برای درمان پوکی استخوان مورد استفاده قرار می‌گیرند از قرار زیر است:
برای زنان، داروهای بسیاری برای درمان پوکی استخوان وجود دارد. این داروها شامل موارد زیر می شوند:

  • بیوفسفونات ها: این داروها اغلب برای درمان پوکی استخوان برای زنان در دوره یائسگی مورد استفاده قرار می گیرد. این داروها مانع تحلیل رفتن استخوان ها می شود. این داروها حتی باعث افزایش تراکم استخوان ها می شوند. اغلب مواقع بیفسفونات ها به صورت قرص و خوراکی هستند. اما بعضی اوقات به صورت تزریق میان وریدی هستند. بیفوسفونات ها عوارض جانبی زیادی را در بردارند. این عوارض جانبی شامل تهوع، شکم درد، التهاب مری و مشکلات هضم غذا می شود. یکی از عوارض جانبی نادر اما بسیار شدید این داروها از بین رفتن استخوان فک ناشی از نرسیدن خون کافی است.بیفوسفونات ها شامل موارد زیر می شوند:
  1. آلندرونات (فوساماکس)
  2. ریسدرونات (اکتونل)
  3. ایباندرونات (بونیوا)
  4. پامیدرونات
  5. اسید زولدرونیک (رکلاست، زومتا)
  • تعدیل کننده های انتخابی گیرنده استروژن (SERM): این داروها با تقلید اثرات استروژن جهت افزایش تراکم استخوان به درمان پوکی استخوان کمک می کنند از جمله آنها می توان به رالوکسیفن ( اویستا) اشاره کرد.
  • کلسی تونین: کلسی تونین هورمونی است که توسط غده تیروئید تولید می شود. این دارو به صورت اسپری بینی عرضه می شود. کلسی تونین مانع از تحلیل رفتن استخوان می شود.
  • تری پاراتید (فورتئو): تریپاراتید نوعی هورمون پاراتیروئید است. این دارو باعث تحریک رشد استخوان جدید می شود. تریپاراتید به صورت تزریق روزانه استعمال می شود. این دارو، هنوز برای درمان طولانی مدت پوکی استخوان توصیه نمی شود.
  • دنوسوماب (پرولیا): دنوسوماب نوعی درمان بیولوژیکی است. این دارو یک پادزهر است که پروتئینی که در تحلیل رفتن استخوان نقش دارند را تحت تاثیر قرار می دهد. این دارو با حمله به این پروتئین باعث متوقف شدن تحلیل استخوان ها می شود.
  • استروژن درمانی: این روش درمانی به ندرت توصیه می شود، زیرا عوارض جانبی شدیدی دارد. در دوران یائسگی استروژن ها از بین می روند. استروژن فرآیند تحلیل رفتن استخوان ها و پیشرفت پوکی استخوان را کند می کند.استروژن درمانی برای مدت طولانی عوارض جانبی زیادی دارد. این عوارض شامل افزایش خطر ابتلا به بیماری قلبی، سکته، سرطان پستان و سنگ کیسه صفرا می شود. استرژون درمانی به ندرت برای جلوگیری یا درمان پوکی استخوان مورد استفاده قرار می گیرد.

در میان مردان، کاهش سطح تستوسترون شایع ترین علت پیری استخوان (به جز افزایش سن) است. با انجام آزمایش، می توان به کاهش سطح تستوسترون پی ببرد. در این مورد، آزمایشات دیگر علت پوکی استخوان را تشخیص می دهند تا فرآیند درمان آغاز شود. مردان همچنین می توانند داروهای آلندرونات و رالوکسیفن را مصرف کنند.

درمان گیاهی

در صورتی که مبتلا به پوکی استخوان هستید، هنوز می توانید با داشتن رژیم غذایی مناسب و استفاده از درمان گیاهی که روزانه ویتامین دی و کلسیم کافی برای شما تامین می کند، باعث استحکام و سلامت استخوان های خود شوید. برای این منظور به توصیه های که در ادامه ذکر شده توجه داشته باشید. علاوه بر لبنیات، می توانید از سبزیجات برگ دار، کلم بروکلی و حبوبات و همچنین مکمل ها و غذاهایی که سرشار از کلسیم هستند، مثل بعضی از غلات و نوشیدنی پرتقال، کلسیم بدن خود را تامین کنید. مصرف ویتامین دی مانند کلسیم برای استحکام استخوان ها اهمیت دارد، بنابراین اگر با رژیم غذایی یا قرار گرفتن در معرض نور خورشید ویتامین دی کافی را جذب نمی کنید، از مکمل های غذایی استفاده کنید. برای اینکه ویتامین دی خود را از نور خورشید تامین کنید، باید حداقل روزی نیم ساعت در معرض نور مستقیم خورشید قرار بگیرد، و البته نباید کرم ضد آفتاب بر روی پوست خود بمالید. کمبود ویتامین D یکی از عوامل مهم در ابتلا به بیماری پوکی استخوان می باشد. از خوردن غذاها و نوشیدنی هایی که باعث اختلال در فرآیند جذب کلسیم می شوند، خودداری کنید. این غذاها و نوشیدنی ها شامل نوشیدنی های کافئین دار یا گاز دار، مصرف بیش از حد الکل و پروتئین بسیار زیاد می شود.

ورزش

تحرک داشتن باعث سالم نگه داشتن استخوان ها و عضلات شما می شود. با یادگیری نحوه تحرک بدون ایجاد خطر برای بدن، می توانید به خود کمک کنید تا در طول زندگی سالم بمانید.در صورتی که مبتلا به بیماری پوکی استخوان هستید، باید حرکات ورزشی جدیدی به ویژه ورزش های استقامتی (هر نوع حرکت ورزشی که به صورت ایستاده انجام می دهید) را یاد بگیرید که به ایجاد و حفظ استخوان های محکم کمک می کند. همچنین باید بدانید کدام حرکات ورزشی یا دستگاه های وزنه را به منظور جلوگیری از آسیب دیدگی نباید انجام دهید. برای مثال، دستگاه های ورزشی یا حرکات ورزشی که باعث چرخش بالا تنه شما می شود در واقع احتمال شکستگی ستون مهره ها را افزایش می دهند.

تغییر سبک زندگی

علاوه بر خوردن غذاهایی که باعث استحکام استخوان ها می شود، پوکی استخوان و ورزش مناسب در تضاد با هم اند . بهتر است یاد بگیرید که چگونه در زندگی روزمره خود از زمین خوردن و شکستگی اعضای بدن از جمله لگن، مهره ای کمر و ستون فقرات جلوگیری کنید. شکستگی و ترک برداشتن اعضای بدن از عوارض پوکی استخوان است که شما و تیم پزشکی شما می خواهید از آن جلوگیری کنید، زیرا درد، بی تحرکی و بهبود نامناسب را به همراه دارد. به خاطر داشته باشید که حتی داروهایی که احتمال شکستگی را کاهش می دهند به طور کامل این خطر را برطرف نمی کنند. وقتی مبتلا به بیماری پوکی استخوان باشید، با صدمه یا حتی حرکات نه چندان سنگینی که پیش از این مشکلی چندانی برای شما بوجود نمی آورد، ممکن است عضوی از بدن شما دچار شکستگی شود. به طور کلی باید بیشتر مراقب باشید. وقتی برنامه درمانی پوکی استخوان را شروع کردید، چندین مرحله برای جلوگیری از شکستگی وجود دارد که باید آنها را انجام دهید بطور مثال اگر شب ها بیدار می شوید و بیرون می روید مطمئن شوید به جایی بروید که نور کافی وجود داشته باشد.

برای درمان پوکی استخوان روش‌های درمانی دیگری مانند مگنت تراپی، تزریق PRP و … نیز استفاده می‌شود.

جلوگیری

به منظور جلوگیری از پوکی استخوان عواملی که برای سالم نگه داشتن استخوان ها در طول عمر ضروری هستند را رعایت کنید، این عومال از قرار زیر می باشند:

  • مصرف کلسیم کافی
  • مصرف ویتامین D کافی
  • ورزش منظم

مردان و زنان که بین ۱۵ تا ۵۰ سال سن دارند روزانه به ۱۰۰۰ میلی گرم کلسیم نیازمند هستند. وقتی سن زنان از ۵۰ سال بیشتر و مردان از ۷۰ سال بیشتر شد، باید این میزان به ۱۲۰۰ میلی گرم افزایش پیدا کند. در صورتی که نمی توانیم با رژیم غذایی خود کلسیم مورد نیاز خود را تامین کنید، مکمل های کلسیم را مصرف کنید. ویتامین دی باعث بهبود توانایی بدن در جذب کلسیم می شود. بسیاری از افراد با قرار گرفتن در معرض نور خورشید ویتامین دی خود را تامین می کنند.ورزش کردن باعث می شود که استخوان های محکم تری داشته باشید و باعث جلوگیری از پوکی استخوان می شود. ورزش در هر سنی برای شما مفید است، اما اگر وقتی جوان هستید به صورت منظم ورزش کنید و در سراسر زندگی ورزش کردن را ادامه دهید، بیش تر برای شما کارایی دارد.


علائم پوکی استخوان


کاهش تراکم استخوان و از دست رفتن بافت استخوان، که منجر به ضعیف و شکننده شدن استخوان می‌شوند، مشخصات بارز بیماری پوکی استخوان هستند. اگر مبتلا به پوکی استخوان هستید، خطر شکستگی استخوان‌ها، خصوصاً در نواحی باسن، ستون فقرات و مچ دست، بیش از دیگران شما را تهدید می‌کند. اغلب پوکی استخوان به عنوان عارضه‌ای شناخته می‌شود که توانایی ساخت استخوان‌های جدید در زنان سالخورده را تضعیف می‌کند. البته، عوامل پوکی استخوان بسیار زودتر از چنین سنینی آغاز می‌شوند. از آنجا که تراکم استخوان تقریباً در 25 سالگی به اوج خود می‌رسد، باید تا پیش از این سن به استخوان‌ها استحکام بخشید، تا در دوره‌های بعدی زندگی نیز همچنان قوی و محکم باقی بمانند. مصرف کافی کلسیم، یکی از عوامل اصلی دستیابی به استخوان‌هایی محکم است.

علائم و نشانه ها


 از علایم پوکی استخوان میتوان گفت معمولاً پوکی استخوان در مراحل اولیه هیچ‌گونه نشانه‌ای ندارد. اما بعدها باعث درد مبهمی در استخوان‌ها یا عضلات می‌شود، به خصوص در گردن و قسمت پایینی پشت. در مراحل بعدی بیماری، بروز درد های شدید و ناگهانی از علائم پوکی استخوان است که معمولاً به نواحی دیگر گسترش نمی‌یابد؛ اما با انجام فعالیت‌هایی که بر روی ناحیه دردناک فشار وزنی وارد می‌کنند بدتر می‌شود، و ممکن است با حساسیت به لمس همراه شود، ولی به طور کلی در عرض یک هفته کمتر میشوند. معمولاً وجود درد بیش از سه ماه طول می‌کشد.

مبتلایان به پوکی استخوان حتی ممکن است افتادن یا هرگونه ضربه دیگری که باعث شکستن استخوانی از آن‌ها مثل استخوان‌ ستون فقرات یا مچ پایشان می‌شود را به خاطر هم نیاورند. شکستگی‌های کمپرشن در ستون فقرات  منجر به کاهش قد و قوز کمر می‌شوند.

معمولاً، دلیل شکستگی‌های جاهای دیگر بدن، که بیشتر در باسن و استخوان‌های مچ دست رخ می‌دهند، افتادن است.

علت ها و دلایل


علت ها و دلایل پوکی استخوان

پوکی استخوان هنگامی رخ می‌دهد که تعادل میان تشکیل استخوان جدید و بازجذب استخوان قدیمی از بین برود. در این وضعیت، یا بدن نمی‌تواند به اندازه کافی استخوان جدید تولید کند، یا آنکه مقدار بیش از اندازه‌ای از استخوان‌های قدیمی را بازجذب می‌کند، و یا هر دو حالت باهم اتفاق می‌افتد. کلسیم و فسفات دو ماده معدنی ضروری برای تشکیل استخوان‌هایی نرمال هستند. کلسیم عنصری اساسی برای عملکرد مناسب قلب، مغز و سایر اندام‌ها است. برای آنکه این اندام‌ها بتوانند به کار خود ادامه دهند، بدن کلسیم ذخیره شده در استخوان‌ها را بازجذب می‌کند تا بتواند سطح کلسیم خون را حفظ کند. اگر میزان مصرفی کلسیم کافی نباشد، یا اگر بدن به اندازه کافی از رژیم غذایی کلسیم جذب نکند، تولید استخوان و بافت استخوان‌ها دچار اشکال می‌شود. در این حالت، استخوان‌ها ضعیف‌تر می‌شوند، که این امر باعث می‌شود استخوان‌ها ترد و شکننده شده و به راحتی بشکنند.

معمولاً، از دست رفتن استخوان طی یک دوره طولانی چندین ساله رخ می‌دهد. اغلب، افراد به علت یک شکستگی استخوان به پزشک مراجعه کرده و تازه متوجه وجود بیماری پوکی استخوان در خود می‌شوند که معمولاً تا آن موقع، بیماری به مراحل پیشرفته خود رسیده و آسیب وارده به استخوان‌ها جدی شده است.

دلیل اصلی بروز پوکی استخوان کمبود برخی هورمون‌ها، خصوصاً استروژن در زنان و اندروژن در مردان، است. این بیماری در زنان، و خصوصاً در سنین بالاتر از 60 سال، شایع است. یائسگی با کاهش سطح استروژن همراه بوده و خطر ابتلای زنان به پوکی استخوان را افزایش می‌دهد. سایر عواملی که در از دست رفتن استخوان در این گروه سنی نقش دارند عبارتند از کافی نبودن میزان مصرف کلسیم و ویتامین D، انجام ندادن تمرینات تحمل وزن  و سایر تغییرات ناشی از افزایش سن در عملکرد غدد درون‌ریز (علاوه بر کمبود استروژن).

عوامل و عارضه‌های دیگری که می‌توانند منجر به بروز پوکی استخوان شوند عبارتند از مصرف بیش از اندازه کورتیکواستروئیدها (سندرم کوشینگ)، مشکلات تیروئید، استفاده ناکافی از عضلات، سرطان استخوان، برخی اختلالات ژنتیک، استفاده از برخی داروهای به خصوص، و مشکلاتی مانند کمبود کلسیم در رژیم غذایی.

موارد زیر، عوامل افزایش دهنده خطر ابتلا به پوکی استخوان هستند:

•    خطر ابتلای زنان به این بیماری بیشتر از مردان است، خصوصاً زنان لاغر، ریزاندام و مسن.

•    زنان سفیدپوست یا اهل شرق آسیا، به خصوص آن‌هایی که سابقه خانوادگی ابتلا به پوکی استخوان دارند، در مقایسه با سایر زنان بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری هستند.

•    زنان یائسه، به خصوص زنانی که یائسگی زودرس داشته یا یائسگی ناشی از اعمال جراحی داشته‌اند، و یا زنانی که دوره پریودشان غیرطبیعی است یا قطع شده، در معرض خطر بیشتری هستند.

•    سیگار کشیدن نیز می تواند علت پوکی استخوان باشد، همچنین اختلالات خوردن مانند بی‌اشتهایی عصبی یا پرخوری عصبی، کم بودن میزان کلسیم موجود در رژیم غذایی، مصرف بالای الکل، نداشتن فعالیت کافی و استفاده از بعضی داروها مانند کورتیکواستروئیدها و داروهای ضدتشنج نیز از عوامل خطرزا هستند.

•    آرتریت روماتوئید، خود یکی از عوامل افزایش خطر ابتلا به پوکی استخوان است.

•    داشتن پدر یا مادر مبتلا به پوکی استخوان نیز یک عامل خطرزا برای فرزندان است.

تشخیص


تشخیص پوکی استخوان

معاینات و آزمایش‌ها

معمولاً در ابتدا پزشک از شما می‌خواهد که تاریخچه پزشکیتان را به دقت بازگو کنید تا بتواند مشخص کند که شما به پوکی استخوان دچار شده‌اید یا در خطر دچار شدن به آن قرار دارید. سؤالات مختلفی در مورد  نحوه زندگیتان و سایر عارضه‌هایی که ممکن است داشته باشید از شما پرسیده می‌شود. پزشک همچنین می‌پرسد که آیا سابقه پوکی استخوان در خانواده شما وجود دارد یا قبلاً دچار شکستگی استخوان شده‌اید. اغلب از آزمایش خون برای سنجش مقدار کلسیم، فسفر، ویتامین D، تستسترون و عملکرد تیروئید و کلیه‌ها استفاده می‌شود.

تست سنجش تراکم استخوان

ممکن است پزشک بر مبنای معاینه‌ای که انجام داده است، انجام یک آزمایش تخصصی به نام آزمایش تراکم مواد معدنی استخوان را پیشنهاد دهد که می‌توان با آن تراکم استخوان‌های نقاط مختلف بدن را اندازه‌گیری کرد. یک آزمایش تراکم مواد معدنی استخوان می‌تواند پیش از بروز شکستگی، پوکی استخوان را تشخیص داده و شکستگی‌های آتی را پیش‌بینی کند. همچنین می‌توان با تکرار این آزمایش با فواصل یک ساله یا بیشتر، از میزان تأثیر درمان مطلع شده و نرخ از دست رفتن استخوان را هم تعیین کرد.

چه زمانی باید تست تراکم استخوان یا پوکی استخوان انجام شود؟برای پاسخ کلیک کنید 

جه کسانی باید تست تراکم استخوان بدهند؟برای پاسخ کلیک کنید

بعد از انجام تست تراکم استخوان هر چند سال یکبار باید تست تراکم استخوان تکرار شود؟

کسانیکه علایمی ندارند هر چهار سال یکبار بهتر است تست تراکم استخوان انجام دهند البته بعد از سن 60 تا 70 سالگی

کسانیکه تحت درمان پوکی استخوان هستند بهتر است هر 2 سال یکبار تست تراکم استخوان را انجام دهند.

 

راه ها و روش های درمان


 

درمان زود هنگام پوکی استخوان بسیار مهم است. هر چه بیمار برنامه درمانی را زودتر شروع کند نتایج بهتری به دست خواهد آمد.در درمان پوکی استخوان بر کاهش سرعت یا توقف از دست رفتن مواد معدنی، افزایش تراکم استخوان، پیشگیری از شکستگی استخوان‌ها، و کنترل درد ناشی از این بیماری تمرکز می‌شود.پزشک، بر مبنای برآورد میزان قرار داشتن شما در معرض خطر شکستگی استخوان طی 10 سال آینده، که با استفاده از اطلاعاتی مانند آزمایش تراکم استخوان انجام می‌شود، توصیه‌های درمانی خود را ارائه می‌دهد. معمولاً اگر خطر شکستگی بالا نباشد، در درمان پوکی استخوان از دارو استفاده نشده و در عوض بر شیوه زندگی، ایمنی و اصلاح عوامل افزایش دهنده خطر از دست رفتن استخوان تمرکز می‌شود.


تزریق سیمان و ورتبروپلاستی یا کیفوپلاستی  برای شکستگی ناشی از پوکی استخوان یک روش استاندارد است که برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید.


دارو

دارو برای درمان پوکی استخوان

بیشترین داروهای پوکی استخوان، که هم برای زنان و هم برای مردانی که در معرض خطر بالای شکستگی‌ها قرار دارند، تجویز می‌شوند بیس‌فسفات‌ها  هستند که نمونه‌هایی از آن‌ها عبارتند از:
•    آلندرونات (فوزاماکس)
•    رزیدرونات (آکتونل، آتلویا )
•    ایباندرونات (بونیوا)
•    زولدرونیک اسید (رکلاست)

هورمون درمانی

استروژن، به خصوص هنگامی که سریعاً بعد از شروع یائسگی تجویز شود، می‌تواند به حفظ تراکم استخوان کمک کند.

در مردان، معمولاً پوکی استخوان ناشی از کاهش تدریجی سطح تستسترون است که با بالا رفتن سن رخ می‌دهد. تستوسترون درماني جايگزين  به افزایش تراکم استخوان کمک می‌کند.

سایر داروهای پوکی استخوان: اگر توانایی تحمل درمان‌های معمول‌تر پوکی استخوان را ندارید (یا اینکه چندان تأثیری برای شما ندارند) پزشکتان می‌تواند داروهای زیر را توصیه کند:

•    دنوسوماب (پرولیا). در مقایسه با بیوفسفات‌ها، دنوسوماب نتایج مشابه یا بهتری را در زمینه افزایش تراکم استخوان نشان داده و احتمال بروز انواع شکستگی‌ها را کاهش می‌دهد.

•    تری‌پاراتید (فورتئو). این داروی قدرتمند مشابه هورمون پاراتیروئید و محرک رشد استخوان جدید است. بیمار آن را طریق تزریق زیر پوست دریافت می‌کند.

ورزش و حرکات اصلاحی

انجام مرتب حرکات ورزشی و اصلاحی برای جلوگیری از پوکی استخوان ضروری است. افراد بالغ بین 19 تا 64 سال می‌بایست هر هفته دست کم به مدت 150 دقیقه (معادل 2 ساعت و 30 دقیقه) تمرینات هوازی (ایروبیک) مانند دوچرخه‌سواری یا پیاده‌روی سریع انجام دهند.

انجام تمرین تحمل وزن و تمرینات استقامتی برای بهبود تراکم استخوان و کمک به پیشگیری و درمان پوکی استخوان بسیار مهم است.

افراد بین 9 تا 64 سال همچنین باید دو یا چند روز در هفته را در قالب تمرینات تقویت عضله به ورزش دادن تمامی گروه‌های اصلی عضلات، از جمله پاها، باسن، پشت، سینه، شانه‌ها و بازوها، اختصاص دهند.

اگر تشخیص داده شده که شما به پوکی استخوان مبتلا هستید، پیش از آغاز یک برنامه تمرینی جدید با یک پزشک یا یک متخصص بهداشت  صبحت کنید تا مطمئن شوید که آن برنامه مناسب شما است.

مغناطیس درمانی (مگنت تراپی یا مگنتیک تراپی)

درمان حمایتی برای حفظ کیفیت بافت استخوان‌ها و کاهش درد در مبتلایان به پوکی استخوان عبارت است از مغناطیس درمانی بیومگ با پالس‌های فرکانس پایین ، که به پروسه‌های متابولیک در استخوان‌ها کمک کرده و منجر به همکاری بهتر عوامل سازنده استخوان و کاهش چشمگیر درد می‌شود. مغناطیس درمانی، در مبتلایان به پوکی استخوان، سرعت پروسه بهبود را به طور چشمگیری افزایش می‌دهد، چون این روش محرک تشکیل استخوان‌های جدید بوده (به ساخت بافت استخوان و کلسیفیکاسیون سرعت می‌بخشد) و باعث افزایش حساسیت به هورمون پاراتیروئید می‌شود.

استفاده از مغناطیس درمانی در درمان پوکی استخوان:

برای پوکی استخوان، ابتدا فرکانس‌های ضد درد 4 تا 6 هرتزی اعمال می‌شود، و هنگامی که درد کاهش یافت، می‌توان از فرکانس‌های درمانی  در محدوده 36 تا 44 هرتز استفاده کرد.

رژیم غذایی

رژیم غذایی برای درمان پوکی استخوان

حتی اگر به پوکی استخوان مبتلا شده‌اید، باز هم می‌توانید از مزایای یک رژیم غذایی که به طور روزانه برای پشتیبانی از سلامت استخوان‌های شما ویتامین D و کلسیم کافی فراهم می‌کند بهره‌مند شوید. به یاد داشته باشید:

•    کلسیم مورد نیاز خود را می‌توانید، علاوه بر محصولات لبنی، از سبزیجات سبز، بروکلی و لوبیا و همچنین از مکمل‌ها و غذاهایی که به آن‌ها کلسیم اضافه شده است، مثل برخی از انواع غلات صبحانه و آب پرتقال، به دست آورید.

•    ویتامین D به جذب کلسیم کمک می‌کند، برای همین اگر به اندازه کافی از غذاها یا نور خورشید ویتامین D دریافت نمی‌کنید باید از مکمل‌ها استفاده کنید. برای جذب کافی ویتامین D از نور خورشید باید روزانه بدنتان دست کم 15 دقیقه مستقیماً در معرض نور خورشید قرار گیرد.
•    تلاش کنید مصرف بعضی از نوشیدنی‌ها و خوردنی‌ها که توانایی بدنتان در فرآوری  کلسیم را دچار اختلال می‌کنند، مانند نوشیدنی‌های کربناته یا دارای کافئین، الکل بیش از اندازه، و مقدار بسیار زیادی از پروتئین، کاهش دهید.


تا دیر نشده علائمتو بگو، پزشکتو بگم:
علائم مشابه کرونا
خون دماغ یا گوش درد
مشکل در بلع
خون در مدفوع
اختلال خواب
درد کمر، پا، دست یا زانو
سردرد
معده درد یا حالت تهوع
زخم مداوم دهانی
سرفۀ مزمن
اضطراب و استرس
علائم مشابه کرونا

هر جایی که هستی، بدون مراجعه به آزمایشگاه، تست کرونا بده!

تست کرونا در محل

خون دماغ یا گوش درد

تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوش، حلق و بینی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مشاوره


مشکل در بلع

حلق و دهان، دروازۀ بدن هستن. وجود مشکل در اونها برای بقیۀ اندام‌ها هم مشکل ایجاد می‌کنه. تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوش، حلق و بینی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافتِ مشاوره


خون در مدفوع

علت‌های مشاهدۀ خون در مدفوع می‌تواند هموروئید، بواسیر، کولیت روده و… باشه. برای تشخیص و درمان درست و به موقع، تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوارش بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره


اختلال خواب

اختلال خواب اگه جدی گرفته نشه، سلامت جسم و روان رو درگیر می‌کنه. تا دیر نشده علائمت رو به متخصص اعصاب و روان بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره

دردهای اسکلتی یکی از شایع‌ترین علائم ایرانی‌هاست، تا دیر نشده علائمت رو به متخصص طب فیزیکی و توانبخشی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره

سردرد علت‌های مختلفی داره؛ از اضافه وزن گرفته تا اختلال در هورمون‌ها. برای تشخیص درست علت سردردت تا دیر نشده علائمت رو به متخصص مغز و اعصاب بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره

سرطان معده سومین سرطان شایع ایران است. همین حالا علائمت رو به متخصص گوارش بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافتِ مشاوره

تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوش، حلق و بینی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مُشاوره

تا دیر نشده علائمت رو به متخصص ریه بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مشاوره

تا دیر نشده علائمت رو به کارشناس روانشناس بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مشاوره

پوکی استخوان باعث ضعف و شکنندگی استخوان ها می شود، آنقدر شکننده است که افتادن یا حتی فشارهای خفیف مانند خم شدن یا سرفه می تواند باعث شکستگی شود. شکستگی های مربوط به پوکی استخوان بیشتر در مفصل ران،  مچ یا ستون فقرات رخ می دهد.
استخوان بافت زنده ای است که مدام در حال شکسته شدن و جایگزینی است. پوکی استخوان وقتی ایجاد می شود که ایجاد استخوان جدید با از بین رفتن استخوان قدیمی تناسب نداشته باشد.
پوکی استخوان زنان و مردان از همه نژادها را تحت تأثیر قرار می دهد. اما زنان سفید پوست و آسیایی،  به ویژه زنان مسن یائسه بیشترین خطر را دارند. داروها، رژیم غذایی سالم و ورزش با تحمل وزن می توانند به جلوگیری از شکستن استخوان یا تقویت استخوانهای ضعیف کمک کنند.

بیشتر بخوانید: تخصص روماتولوژی چیست؟

علائم و نشانه های پوکی استخوان

به طور معمول هیچ علائمی در مراحل اولیه پوکی استخوان وجود ندارد. اما هنگامی که استخوانهای شما از پوکی استخوان ضعیف شده باشد ممکن است علائم و نشانه­هایی داشته باشید که عبارتند از:

  • کمردرد، ناشی از شکستگی یا خوابیدن مهره ها روی هم
  • کاهش قد به مرور زمان
  • قامت خمیده
  • استخوانی که بسیار راحت تر از حد انتظار می شکند

چه زمانی باید به پزشک روماتولوژی مراجعه کنید

اگر دچار یائسگی زودرس هستید یا برای چند ماه کورتیکواستروئید مصرف کردید یا اگر یکی از والدین شما دچار شکستگی لگن شده است باید در مورد پوکی استخوان با پزشک متخصص روماتولوژی خود صحبت کنید.

علل پوکی استخوان

استخوانهای شما در حال بازسازی مداوم قرار دارند، بافت استخوانی جدید ساخته شده و بافت قدیمی تخریب می­شود.هنگامی که جوان هستید سرعت تشکیل استخوان جدید بیشتر از تخریب استخوان کهنه است و توده استخوانی شما افزایش می یابد. پس از اوایل دهه 20 این روند کند می شود و بیشتر افراد تا سن 30 سالگی به حداکثر توده استخوانی خود می رسند. با افزایش سن، تخریب توده استخوان سریعتر از ایجاد آن می شود.
احتمال ابتلا به پوکی استخوان احتمالاً به میزان توده استخوانی که در جوانی به دست آورده اید بستگی دارد. توده استخوانی حداکثر تا حدودی ارثی است و همچنین در گروه­های قومی متفاوت است. هرچه توده استخوانی حداکثر شما بیشتر باشد، استخوان بیشتری در “بانک” دارید و با افزایش سن احتمال ابتلا به پوکی استخوان نیز کمتر است.

عوامل خطر

تعدادی از عوامل می توانند احتمال ابتلا به پوکی استخوان را افزایش دهند، از جمله سن، نژاد، سبک زندگی و شرایط پزشکی و درمان­ها.

خطرات غیرقابل تغییر

برخی از عوامل خطر پوکی استخوان خارج از کنترل شما هستند، از جمله:

  • جنسیت. زنان نسبت به مردان احتمال بیشتری برای ابتلا به پوکی استخوان دارند.
  • سن. هر چه سن شما بیشتر شود خطر ابتلا به پوکی استخوان بیشتر می شود.
  • نژاد. اگر سفید پوست یا از نژاد آسیایی هستید بیشترین خطر ابتلا به پوکی استخوان را دارید.
  • سابقه خانوادگی. داشتن والدین یا خواهر و برادر با پوکی استخوان، شما را در معرض خطر بیشتری قرار می دهد، به خصوص اگر مادر یا پدر سابقه شکستگی مفصل لگن را داشته باشند.
  • اندازه اسکلت بدن. مردان و زنانی که دارای اسکلت بدنی کوچکی هستند، احتمال خطر بیشتری دارند زیرا ممکن است با افزایش سن توده استخوانی کمتری داشته باشند.

سطح هورمون

پوکی استخوان در افرادی که مقدار بیش از حد یا خیلی کم از هورمونهای خاصی در بدنشان وجود دارد شایعتر است. مانند:

  • هورمونهای جنسی. کاهش سطح هورمون جنسی منجر به تضعیف استخوان می­شود.کاهش سطح استروژن در زنان در یائسگی یکی از مهمترین عوامل خطر در بروز پوکی استخوان است.
    سطح تستوسترون در مردان با افزایش سن به تدریج کاهش می یابد. درمان سرطان پروستات که باعث کاهش سطح تستوسترون در مردان و درمان سرطان سینه که باعث کاهش سطح استروژن در خانم ها می شود، احتمالاً باعث افزایش سرعت از بین رفتن استخوان می شود.
  • مشکلات تیروئید. هورمون بیش از حد تیروئید می تواند باعث از بین رفتن استخوان شود. اگر تیروئید شما پرکار است یا اگر داروی هورمون تیروئید برای درمان تیروئید کم­کار استفاده کنید، این مشکل ممکن است برای شما پیش بیاید.
  • غدد دیگر. پوکی استخوان همچنین با پرکاری غدد پاراتیروئید و فوق کلیوی همراه بوده است.

فاکتورهای غذایی

پوکی استخوان در افراد زیر با احتمال بیشتری وجود دارد:

  • مصرف کم کلسیم. کمبود مادام العمر کلسیم در ایجاد پوکی استخوان نقش دارد. کمبود کلسیم باعث کاهش تراکم استخوان، تخریب زودرس استخوان و افزایش خطر شکستگی می شود.
  • اختلالات غذا خوردن محدود کردن شدید مصرف مواد غذایی و کمبود وزن باعث ضعف استخوان در زنان و مردان می شود.
  • جراحی دستگاه گوارش. جراحی برای کاهش اندازه معده یا از بین بردن بخشی از روده، میزان سطح موجود برای جذب مواد مغذی از جمله کلسیم را محدود می کند. این جراحی ها شامل مواردی هستند که برای کاهش وزن و سایر اختلالات دستگاه گوارش به شما کمک می کنند.

استروئیدها و سایر داروها

استفاده طولانی مدت از داروهای کورتیکواستروئید خوراکی یا تزریقی مانند پردنیزون و کورتیزون با روند بازسازی استخوان تداخل دارد. پوکی استخوان همچنین با داروهای مورد استفاده در مبارزه یا جلوگیری از بیماری­های زیر همراه بوده است:

  • تشنج
  • فلاکس معده
  • سرطان
  • رد پیوند

شرایط پزشکی

خطر پوکی استخوان در افرادی که مشکلات پزشکی خاصی دارند از جمله موارد زیر بیشتر است:

  • بیماری سلیاک
  • بیماری التهابی روده
  • بیماری کبد یا کلیه
  • سرطان
  • لوپوس
  • مولتیپل میلوما
  • روماتیسم مفصلی

انتخاب سبک زندگی

برخی از عادات بد می تواند خطر ابتلا به پوکی استخوان را افزایش دهد. مثالها عبارتند از:

  • زندگی کم تحرک. خطر ابتلا به پوکی استخوان در افرادی که زمان زیادی می­نشینند بیشتر از افرادی است که فعال تر هستند. هر نوع ورزش با تحمل وزن که باعث بهبود تعادل و وضعیت خوب بدن می شود برای استخوان های شما مفید است، به خصوص راه رفتن، دویدن، پریدن، رقصیدن و وزنه برداری.
  • مصرف زیاد الکل. مصرف منظم بیش از دو نوشیدنی الکلی در روز خطر ابتلا به پوکی استخوان را افزایش می دهد.
  • مصرف دخانیات. نقش دقیق دخانیات در پوکی استخوان مشخص نیست، اما نشان داده شده است که مصرف دخانیات به ضعف استخوان ها کمک می کند.

عوارض پوکی استخوان

شکستگی استخوان ها، به ویژه در ستون فقرات یا لگن، جدی ترین عارضه پوکی استخوان است. شکستگی های لگن اغلب در اثر افتادن ایجاد می شود و می تواند منجر به ناتوانی و حتی افزایش خطر مرگ در سال اول پس از آسیب شود.
در بعضی موارد، شکستگی ستون فقرات حتی بدون افتادن ممکن است رخ دهد. استخوانهایی که ستون فقرات شما (مهره ها) را تشکیل می دهند می توانند تا حد خرد شدن ضعیف شوند و این می تواند منجر به کمردرد، کاهش قد و حالت خمیده به سمت جلو شود.

پیشگیری از پوکی استخوان

تغذیه مناسب و ورزش منظم برای سالم نگه داشتن استخوانهای شما در طول زندگی ضروری است.

پروتئین

پروتئین یکی از بلوک­های ساختمان استخوان است. با این حال، شواهد متضادی در مورد تأثیر جذب پروتئین در تراکم استخوان وجود دارد.
بیشتر افراد پروتئین زیادی را از طریق رژیم غذایی خود دریافت می کنند، اما برخی از آنها نه. اگر رژیم غذایی گیاهخواران و افراد وگان منابع مناسب مانند سویا، آجیل، حبوبات، دانه برای گیاهخواران و وگان­ها و لبنیات و تخم مرغ برای گیاهخواران باشد می توانند پروتئین کافی را دریافت کنند.
بزرگسالان مسن به دلایل مختلف ممکن است پروتئین کمتری بخورند. اگر فکر می کنید پروتئین کافی دریافت نمی کنید، از پزشک روماتولوژ خود در مورد مصرف مکمل سوال کنید.

وزن بدن

کمبود وزن احتمال تخریب و شکستگی استخوان را افزایش می دهد. در حال حاضر ثابت شده است که اضافه وزن خطر شکستگی در بازو و مچ شما را افزایش می دهد. به همین دلیل حفظ وزن مناسب بدن برای سلامتی بدن و نیز استخوانها لازم است.

کلسیم

زنان و مردان بین 18 تا 50 سال نیاز به 1000 میلی گرم کلسیم در روز دارند. این مقدار روزانه وقتی زنان 50 ساله و مردان 70 ساله می شوند، به 1200 میلی گرم افزایش پیدا میکند.

منابع خوب کلسیم عبارتند از:

  • محصولات لبنی کم چرب
  • سبزیجات برگی سبز تیره
  • کنسرو ماهی قزل آلا یا ساردین با استخوان
  • محصولات سویا مانند توفو
  • غلات غنی از کلسیم و آب پرتقال

اگر دریافت مقدار کافی کلسیم از رژیم غذایی برایتان مشکل است، مصرف مکمل های کلسیم را در نظر بگیرید. با این حال، کلسیم بیش از حد با ایجاد سنگ کلیه مرتبط است. اگرچه هنوز مشخص نیست، اما برخی از متخصصان معتقدند که کلسیم بیش از حد به ویژه در مکمل ها می تواند خطر ابتلا به بیماری های قلبی را افزایش دهد.

توصیه می شود که کل کلسیم دریافتی از طریق مکمل ها و رژیم های غذایی ترکیبی، نباید بیش از 2000 میلی گرم در روز برای افراد بالاتر از 50 سال باشد.

ویتامین دی (D)

ویتامین دی توانایی بدن در جذب کلسیم را افزایش می­دهد و سلامت استخوان را از راه های دیگر نیز بهبود می بخشد. افراد می توانند مقداری از ویتامین D خود را از طریق نور خورشید دریافت کنند، اما اگر خانه نشینید، اگر در یک عرض جغرافیایی زیاد زندگی می کنید یا اگر مرتباً از ضد آفتاب استفاده می کنید یا از خورشید دوری می کنید  ممکن است منبع خوبی نباشد .
برای دریافت ویتامین D کافی برای حفظ سلامتی استخوان، توصیه می شود بزرگسالان در سنین 51 تا 70 سال 600 واحد بین المللی (IU) و 800 IU روزانه بعد از سن 70 سالگی از طریق غذا یا مکمل دریافت کنند.
افراد بدون منابع دیگر ویتامین D و دارای محدودیت قرار گیری در معرض آفتاب ممکن است به یک مکمل نیاز داشته باشند. بیشتر محصولات مولتی ویتامین حاوی 600 تا 800 IU ویتامین D هستند.تا 4000 IU ویتامین D در روز برای اکثر افراد بی خطر است.

مشاهده بیشتر : لیست دکتر تغذیه

ورزش

ورزش می تواند به شما در ساخت استخوان های قوی و کند شدن روند تخریب استخوانی کمک کند. ورزش بدون توجه به زمان شروع برای استخوانهای شما مفید خواهد بود، اما اگر در سن جوانی به طور مرتب ورزش کنید و به ورزش خود ادامه دهید  بیشترین حد این مزایا را خواهید داشت.
ترکیب تمرین های قدرتی را با تمرینات تحمل وزن و تعادلی انجام دهید.تمرین قدرتی به تقویت عضلات و استخوان در بازوها و ستون فقرات شما کمک می کند. تمرینات تحمل وزن مانند پیاده روی، آهسته دویدن، دویدن، بالا رفتن از پله ها، پرش از طناب، اسکی و ورزش هایی با فشار عمدتا بر استخوان های پاها، لگن و ستون فقرات شما تأثیر می گذارند. تمرینات تعادل مانند تای چی می تواند خطر افتادن شما را بخصوص با پیرتر شدن کاهش دهد.
شنا، دوچرخه سواری و ورزش با دستگاه­هایی مانند الیپتیکال می توانند یک تمرین قلبی عروقی خوب باشند اما سلامت استخوان ها را بهبود نمی بخشند.

تشخیص پوکی استخوان

تراکم استخوان شما را می توان با دستگاهی که از مقدار کم اشعه X استفاده می کند، و با تعیین میزان ماده معدنی در استخوان های شما اندازه گیری کرد. در طول این آزمایش بدون درد، در حالی که روی یک میز نرم قرار دارید یک اسکنر از بدن شما عبور می کند. در بیشتر موارد فقط چند استخوان در لگن و ستون فقرات بررسی می شوند.

درمان پوکی استخوان

توصیه های درمانی غالباً براساس تخمین خطر احتمال شکستن استخوان در 10 سال آینده با استفاده از اطلاعاتی مانند آزمایش تراکم استخوان انجام می شود. اگر خطر شما زیاد نیست، ممکن است درمان شامل دارو نباشد و در عوض ممکن است بر اصلاح عوامل خطر افتادن و تخریب استخوانی متمرکز شود.

مشاهده بیشتر : بهترین دکتر متخصص ارتوپد

بیو فسفونات ها

برای آقایان و خانمهایی که بیشتر در معرض خطر شکستگی قرار دارند، بیشترین تجویز داروهای پوکی استخوان بیس فسفوناتها هستند. مثالها عبارتند از:

  • Alendronate (Binosto, Fosamax)
  • Risedronate (Actonel, Atelvia)
  • Ibandronate (Boniva)
  • Zoledronic acid (Reclast, Zometa)

عوارض جانبی شامل تهوع، دل درد و علائمی مانند سوزش سر دل است. اگر دارو به درستی مصرف شود، این موارد کمتر رخ می دهند.
اشکال داخل وریدی بیس فسفوناتها باعث ناراحتی معده نمی شوند اما می توانند تا سه روز تب، سردرد و دردهای عضلانی دهند. شاید برنامه ریزی یک تزریق سه ماهه یا سالانه آسانتر از یادآوری مصرف قرص هفتگی یا ماهانه باشد، اما انجام این کار می تواند پرهزینه تر باشد.

داروهای آنتی بادی مونوکلونال

در مقایسه با بیس فسفوناتها، دنوزوماب (Prolia, Xgeva)  نتایج تراکم استخوانی مشابه یا بهتری ایجاد می کند و احتمال بروز انواع شکستگی ها را کاهش می دهد. دنوزوماب از طریق یک شات زیر پوستی هر شش ماه تجویز می شود.
اگر denosumab مصرف می کنید، ممکن است مجبور شوید این کار را تا پایان عمر ادامه دهید. تحقیقات اخیر نشان می دهد که احتمال وجود شکستگی ستون فقرات پس از قطع دارو بسیار زیاد می­شود.
یک عارضه بسیار نادر از بیس فسفوناتها و دنوزوماب شکستگی یا ترک خوردگی در وسط استخوان ران است.
دومین عارضه نادر، تأخیر در بهبودی فک (استئونکروز استخوان فک) است. این مورد می تواند بعد از انجام یک روش تهاجمی در دندان پزشکی مانند از کشیدن دندان ایجاد شود.

قبل از شروع این داروها باید معاینه دندانپزشکی انجام دهید و همچنین باید به خوبی از دندان خود مراقبت کرده و مرتباً در هنگام استفاده از آنها به دندانپزشک خود مراجعه کنید. اطمینان حاصل کنید که دندانپزشک شما می داند که شما این داروها را مصرف می کنید.
هورمون درمانی
استروژن به ویژه هنگامی که بلافاصله پس از یائسگی شروع شود، می تواند به حفظ تراکم استخوان کمک کند. اما، استروژن درمانی می تواند خطر لخته شدن خون، سرطان آندومتر، سرطان پستان و احتمالاً بیماری قلبی را افزایش دهد. بنابراین استروژن به طور معمول برای سلامتی استخوان در خانم های جوان تر یا در زنانی که علائم یائسگی آنها نیز به درمان نیاز دارد استفاده می شود.
رالوکسیفن (Evista)  اثرات مفید استروژن بر تراکم استخوان در زنان یائسه را بدون داشتن برخی از خطرات مرتبط با استروژن، تقلید می کند. مصرف این دارو می تواند خطر برخی از انواع سرطان پستان را کاهش دهد.

گرگرفتگی یک عارضه جانبی رایج آن است. رالوکسیفن همچنین ممکن است خطر لخته شدن خون را افزایش دهد.
در مردان پوکی استخوان ممکن است با کاهش تدریجی وابسته به سن در سطح تستوسترون مرتبط باشد. درمان جایگزینی تستوسترون می تواند به بهبود علائم کمبود تستوسترون کمک کند، اما داروهای پوکی استخوان در مردان برای درمان پوکی استخوان بهتر مطالعه شده اند و بنابراین به تنهایی یا علاوه بر تستوسترون توصیه می شود.

داروهای استخوان ساز

اگر نمی توانید درمانهای متداول پوکی استخوان را تحمل کنید  یا اگر به اندازه کافی اثر نکنند، پزشک متخصص روماتولوژی ممکن است موارد زیر را پیشنهاد کند:
• تری پاراتاید. (Forteo) این داروی قدرتمند شبیه هورمون پاراتیروئید است و رشد استخوانی جدید را تحریک می کند. با تزریق روزانه زیر پوستی تجویز می شود. پس از دو سال درمان با teriparatide، یک داروی پوکی استخوان دیگر برای حفظ رشد استخوان جدید تجویز می شود.
Abaloparatid   .(Tymlos)داروی دیگری مشابه هورمون پاراتیروئید است. شما می توانید آن را برای تنها دو سال مصرف کنید و بعد از آن با یک داروی پوکی استخوان دیگر درمان را ادامه دهید.
Romosozumab •   .(Evenity) این جدیدترین داروی استخوان ساز برای درمان پوکی استخوان است.تزریق آن هرماه در مطب دکتر روماتولوژ انجام می شود. بعد از یک سال درمان با این دارو، درمان با سایر داروهای ضد پوکی استخوان ادامه می­یابد.

سبک زندگی و درمان­های خانگی

این پیشنهادات ممکن است به کاهش خطر ابتلا به پوکی استخوان یا شکسته شدن استخوان ها کمک کنند:

  • سیگار نکشید. سیگار کشیدن باعث افزایش تخریب استخوان و احتمال شکستگی آن می شود.
  • از نوشیدن الکل خودداری کنید. مصرف الکل ساخت استخوان را کاهش دهد. الکل همچنین می تواند خطر افتادن شما را افزایش دهد.
  • از افتادن جلوگیری کنید. پوشیدن کفش های پاشنه کوتاه با کف غیر لیز وخانه خود را از نظر کابل برق، قالیچه و سطوح لغزنده که ممکن است باعث شود شما زمین بخورید بررسی کنید. اتاق ها را کمی روشن نگه دارید، میله هایی برای گرفتن در داخل و خارج درب حمام خود نصب کنید و اطمینان حاصل کنید که می توانید به راحتی داخل تختخواب خود شوید و از آن خارج شوید.

درمان جایگزین

شواهد محدودی مبنی بر اینکه برخی مکمل های خاص مانند ویتامین K-2 و سویا می توانند به کاهش خطر شکستگی در پوکی استخوان کمک کنند وجود دارد، اما مطالعات بیشتری برای اثبات فواید و تعیین خطرات لازم است.

آماده شدن برای وقت ملاقات

پزشک خانواده شما ممکن است آزمایش تراکم استخوان را پیشنهاد کند. غربالگری پوکی استخوان برای همه زنان از سن 65 سالگی توصیه می شود. بعضی از دستورالعمل ها غربالگری مردان را نیز از سن 70 سالگی توصیه می کنند، به خصوص اگر آنها دارای مشکلاتی باشند که احتمال ابتلا به پوکی استخوان را افزایش دهد. اگر بعد از یک آسیب دیدگی جزئی مانند افتادن روی زمین دچار شکستگی استخوان شوید، اندازه­گیری تراکم استخوان برای ارزیابی خطر شکستگی­های بیشتر ممکن است از اهمیت بالایی برخوردار باشد.

اگر آزمایش تراکم استخوان بسیار غیرطبیعی است یا مشکلات پیچیده مربوط به سلامتی دیگری دارید، باید به یک پزشک متخصص در اختلالات متابولیک (لیست دکتر غدد)یا یک پزشک متخصص در زمینه بیماری های مفاصل، عضلات یا استخوان­ها(روماتولوژیست) مراجعه کنید.

در اینجا برخی از اطلاعاتی که به شما کمک می کند تا برای قرار ملاقات خود آماده شوید، آورده شده است:

آنچه شما می توانید انجام دهید:

• اگر علائمی دارید که متوجه آن شده­اید آنها را بنویسید.
• اطلاعات شخصی اصلی، از جمله فشارهای اساسی یا تغییرات اخیر زندگی را بنویسید.
• لیستی از تمام داروها، ویتامین ها و مکمل هایی را که مصرف کرده یا می­کنید و همچنین دوزآنها را تهیه کنید. به ویژه ثبت نوع و دوز مکمل های کلسیم و ویتامین D بسیار مفید است زیرا بسیاری از انواع آنها موجود است. اگر مطمئن نیستید که پزشک به چه اطلاعاتی ممکن است نیاز داشته باشد، قوطی داروها را با خود ببرید یا با تلفن همراه خود از استفاده از برچسب آنها عکس بگیرید و آن را با پزشکتان به اشتراک بگذارید.
• سوالات خود را برای پرسیدن از دکتر یادداشت کنید.

در مورد پوکی استخوان، سوالات اساسی که باید از پزشک خود بپرسید عبارتند از:

  • آیا برای پوکی استخوان نیاز به غربالگری دارم؟
  • چه درمانی برای آن وجود دارد و کدام یک را توصیه می کنید؟
  • چه عوارض جانبی را باید از درمان انتظار داشت؟
  • آیا روشهای درمانی جایگزین دیگری وجود دارد؟
  • اگر بیماری­ دیگری داشته باشم چگونه می توانم به بهترین وجه آنها را با هم مدیریت کنم؟
  • آیا باید فعالیت خود را محدود کنم؟
  • آیا نیاز به تغییر رژیم دارم؟
  • آیا نیاز به مصرف مکمل دارم؟
  • آیا برنامه فیزیوتراپی وجود دارد که برای من مفید باشد؟
  • برای جلوگیری از افتادن چه کاری می توانم انجام دهم؟

اگر سوالات دیگری دارید از پرسیدن آنها  دریغ نکنید.

چه انتظاری از پزشک باید داشته باشید:

احتمالاً پزشک از شما سؤالاتی می کند، مانند:

  • آیا سابقه شکستگی استخوان را دارید؟
  • آیا قد شما کوتاهتر شده؟
  • رژیم شما به خصوص مصرف لبنیات چگونه است؟ به نظر شما کلسیم و ویتامین دی کافی دریافت می کنید؟
  • چند وقت یکبار ورزش می کنید؟ چه نوع ورزشی را انجام می دهید؟
  • تعادل شما چگونه است؟ تا به حال افتاده ­اید؟
  • آیا سابقه خانوادگی پوکی استخوان دارید؟
  • آیا والدین شما سابقه شکستگی لگن دارند؟
  • آیا تا به حال جراحی معده یا روده انجام داده اید؟
  • آیا داروهای کورتیکواستروئید (پردنیزون، کورتیزون) را به صورت قرص، تزریقی یا کرم مصرف کرده اید؟

[sibwp_form id=5]

 59,975 بازدید

آیا این مقاله برای شما مفید بود؟

میانگین امتیاز 3.6 / 5. تعداد رای‌ها 45

مجله خبری ای بی سی مگ

ای بی سی مگ یک وب سایت خبری و علمی در حوزه فیلم و سینما، تکنولوژی و لوازم خانگی با جدیدترین اخبارهای این حوزه می باشد. خوشحالیم بتوانیم مطالب مفیدی را برای شما ارائه دهیم.
دکمه بازگشت به بالا