تاریخچه چاپ کتاب از گوتنبرگ تا چاپ دیجیتال

تاریخچه چاپ کتاب مسیری طولانی از حکاکی روی چوب در چین باستان تا اختراع ماشین چاپ گوتنبرگ با حروف متحرک فلزی و در نهایت رسیدن به دستگاه های پیشرفته چاپ دیجیتال امروزی را طی کرده است. این تحول عظیم نه تنها سرعت تکثیر دانش را افزایش داد، بلکه باعث دموکراتیزه شدن آموزش، شکل گیری رنسانس و انقلاب علمی در جهان شد و امروز با فناوری چاپ بر اساس تقاضا، نشر کتاب را به صنعتی چابک و در دسترس همگان تبدیل کرده است.

مقدمه ای بر تحول صنعت نشر

چاپ کتاب به عنوان یکی از مهم ترین نقاط عطف در تاریخ تمدن بشری، نقشی بی بدیل در تحول علمی، فرهنگی و اجتماعی جهان ایفا کرده است. پیش از آنکه صنعت چاپ متولد شود، دانش و ادبیات تنها در اختیار قشر محدودی از جامعه بود و تکثیر یک کتاب ماه ها و حتی سال ها زمان می برد. مسیر تاریخچه صنعت چاپ، داستان شگفت انگیزی از خلاقیت، آزمون و خطا و پیشرفت تکنولوژی است که از قالب های چوبی در شرق آسیا آغاز شده و به پرینترهای لیزری و جوهرافشان فوق سریع در قرن بیست و یکم رسیده است. برای درک عمیق از وضعیت امروز نشر و فناوری های چاپ، لازم است نگاهی جامع به سیر تکامل این صنعت از دوران باستان تا عصر دیجیتال بیندازیم و ببینیم چگونه اختراع دستگاه چاپ، سرنوشت بشریت را برای همیشه تغییر داد.

پیش از گوتنبرگ؛ ریشه های شرقی صنعت چاپ

برخلاف تصور رایج که اختراع چاپ را صرفا دستاورد اروپاییان می داند، ریشه های اولیه تکثیر مکانیکی متون به شرق آسیا باز می گردد. در چین باستان، قرن ها پیش از تولد یوهانس گوتنبرگ، روش هایی برای چاپ روی پارچه و کاغذ ابداع شده بود.

چاپ بلوکی و قالب های چوبی

نخستین فرم شناخته شده چاپ، چاپ بلوکی یا چاپ قالبی بود که در دوران سلسله تانگ در چین رواج یافت. در این روش، کاتبان متن یا تصویر را به صورت معکوس روی یک قطعه چوب صیقلی حکاکی می کردند. سپس بخش های خالی چوب تراشیده می شد تا حروف و تصاویر به صورت برجسته باقی بمانند. پس از آغشته کردن سطح چوب به مرکب، کاغذ روی آن قرار گرفته و با مالش دست یا ابزارهای ساده، تصویر روی کاغذ منتقل می شد. قدیمی ترین کتاب چاپ شده جهان که تاریخ دقیق آن مشخص است، سوترا الماس نام دارد که در سال ۸۶۸ میلادی در چین چاپ شده و در غارهای دونهوانگ کشف شده است. این اثر نشان می دهد که صنعت چاپ در شرق آسیا قرن ها پیش از اروپا به بلوغ نسبی رسیده بود.

حروف متحرک سفالی و فلزی در آسیا

گام بعدی در تاریخچه چاپ، اختراع حروف متحرک بود. در قرن یازدهم میلادی، یک آهنگر چینی به نام بی شنگ حروف متحرک را از جنس خاک رس پخته شده اختراع کرد. این حروف را می شد در یک قاب آهنی کنار هم چید و پس از اتمام چاپ، آن ها را جدا کرده و برای کتاب دیگری استفاده نمود. با این حال، به دلیل پیچیدگی زبان چینی که هزاران کاراکتر متفاوت دارد، این روش نتوانست جایگزین قالب های چوبی شود.

جالب است بدانید که نخستین استفاده از حروف متحرک فلزی در جهان، در کشور کره و در سال ۱۳۷۷ میلادی رخ داد. کتابی بودایی به نام جیکی با استفاده از حروف برنزی متحرک چاپ شد که این رویداد نزدیک به هشتاد سال پیش از اختراع ماشین چاپ گوتنبرگ در اروپا اتفاق افتاده است. با وجود این پیشرفت ها، به دلیل نبود کاغذ مناسب، مرکب های سازگار و شرایط اقتصادی و اجتماعی متفاوت، انقلاب چاپ در آسیا رخ نداد و این افتخار نصیب اروپای قرن پانزدهم شد.

انقلاب گوتنبرگ؛ تولد ماشین چاپ در اروپا

در اواسط قرن پانزدهم میلادی، اروپا در آستانه تحولات بزرگ فرهنگی و علمی قرار داشت. تقاضا برای کتاب، به ویژه کتاب مقدس و متون دانشگاهی، به شدت در حال افزایش بود، اما روش نسخه نویسی دستی توسط راهبان و کاتبان، بسیار کند، پرهزینه و مستعد خطا بود. در این میان، یک طلاکار و مخترع آلمانی به نام یوهانس گوتنبرگ، قطعات مختلف پازل را کنار هم قرار داد و سیستمی را ابداع کرد که جهان را دگرگون ساخت.

نوآوری های فنی گوتنبرگ

موفقیت گوتنبرگ تنها به دلیل ایده حروف متحرک نبود، بلکه او سه نوآوری کلیدی را با هم ترکیب کرد:

۱. حروف متحرک فلزی و قالب دستی: گوتنبرگ با بهره گیری از مهارت خود در طلاکاری، آلیاژی از سرب، قلع و آنتیموان را ابداع کرد که نقطه ذوب پایینی داشت، به سرعت خنک می شد و در عین حال به اندازه کافی محکم بود تا فشار دستگاه چاپ را تحمل کند. او همچنین یک قالب دستی دقیق ساخت که امکان تولید انبوه حروف یکسان و هم اندازه را فراهم می آورد.

۲. مرکب روغنی: مرکب های پایه آبی که در چاپ چوبی استفاده می شد، روی حروف فلزی سر می خورد. گوتنبرگ مرکبی بر پایه روغن بزرک و دوده ابداع کرد که غلظت مناسبی داشت و به خوبی روی فلز و کاغذ می نشست.

۳. دستگاه پرس پیچی: او با الهام از دستگاه های پرس شراب و روغن زیتون که در کشاورزی استفاده می شد، یک ماشین پرس چوبی ساخت که می توانست فشار یکنواخت و زیادی را برای انتقال مرکب از حروف به کاغذ وارد کند.

کتاب مقدس گوتنبرگ و تاثیرات اجتماعی

نخستین اثر بزرگ چاپ شده با این سیستم، کتاب مقدس ۴۲ سطری گوتنبرگ بود که بین سال های ۱۴۵۲ تا ۱۴۵۵ میلادی تولید شد. کیفیت چاپ و زیبایی شناسی این کتاب به قدری بالا بود که با بهترین نسخه های خطی آن دوران رقابت می کرد.

اختراع دستگاه چاپ گوتنبرگ باعث سقوط شدید قیمت کتاب شد. دانش که پیش تر در انحصار کلیسا و اشراف بود، به سرعت در میان طبقات متوسط و بازرگانان گسترش یافت. این فناوری بستر اصلی برای وقوع رنسانس، اصلاحات پروتستانی مارتین لوتر و انقلاب علمی بود، زیرا ایده ها و کشفیات جدید اکنون می توانستند با سرعتی بی سابقه در سراسر قاره اروپا تکثیر شوند.

گسترش صنعت چاپ در اروپا و استانداردسازی زبان ها

پس از ماینز (شهر گوتنبرگ)، صنعت چاپ به سرعت در شهرهای بزرگ اروپا مانند ونیز، پاریس، لندن و رم رواج یافت. ونیز در اواخر قرن پانزدهم به پایتخت چاپ جهان تبدیل شد. در این دوران، ناشرانی مانند آلدوس مانوتیوس تحولی دیگر در تاریخچه چاپ کتاب ایجاد کردند. مانوتیوس با معرفی حروف کج یا ایتالیک، توانست متن بیشتری را در صفحات کوچک تر جای دهد و نخستین کتاب های جیبی و قابل حمل را برای دانشجویان و مسافران تولید کند.

یکی دیگر از پیامدهای مهم گسترش چاپ، استانداردسازی زبان های محلی و تثبیت دیکته کلمات بود. پیش از چاپ، لهجه ها و روش های نگارش در هر منطقه متفاوت بود، اما چاپ انبوه کتاب به زبان های انگلیسی، فرانسه، آلمانی و ایتالیایی باعث یکپارچگی زبان ها و شکل گیری هویت های ملی مدرن در اروپا شد.

تاریخچه چاپ در ایران؛ از جلفا تا دارالفنون

ورود فناوری چاپ به ایران داستانی پر فراز و نشیب و متفاوت از اروپا دارد. تاریخچه صنعت چاپ در ایران را می توان در چند فاز اساسی بررسی کرد که نشان دهنده تقابل سنت های خوشنویسی ایرانی با فناوری های وارداتی است.

نخستین چاپخانه ها در دوره صفویه

نخستین آشنایی ایرانیان با صنعت چاپ به دوره صفویه و حضور ارامنه در محله جلفای اصفهان باز می گردد. در سال ۱۶۳۸ میلادی، خلیفه خاچاطور کساراتسی، پیشوای ارامنه جلفا، نخستین دستگاه چاپ حروفی (سربی) را با کمک کشیشان و بازرگانان ارمنی راه اندازی کرد. این چاپخانه عمدتا به چاپ کتاب های مذهبی به زبان ارمنی و گرجی می پرداخت و ارتباط چندانی با جامعه مسلمان و فارسی زبان آن دوران نداشت. پس از آن نیز تلاش های پراکنده ای توسط مبلغان مسیحی برای چاپ متون فارسی در خارج از کشور انجام شد، اما در داخل ایران خبری از چاپ کتاب فارسی نبود.

ورود چاپ سربی در دوره قاجار

نقطه عطف ورود چاپ به جامعه اسلامی ایران، در دوره قاجار و به دنبال شکست های نظامی از روسیه و اعزام محصلان به اروپا توسط عباس میرزا رخ داد. در حدود سال ۱۲۳۲ هجری قمری، میرزا زین العابدین تبریزی که برای یادگیری فنون چاپ به روسیه و اروپا رفته بود، نخستین دستگاه چاپ سربی (تیپوگرافی) را به تبریز آورد و اولین چاپخانه دولتی ایران را تاسیس کرد. نخستین کتاب های چاپ شده در این دوره، اغلب رساله های فقهی، نظامی و علمی بودند. با این حال، چاپ سربی در ایران با یک چالش بزرگ مواجه بود: حروف سربی خشک و زاویه دار، نمی توانستند زیبایی، انحناها و ظرافت های خط نستعلیق فارسی را بازتولید کنند و از نظر بصری برای ایرانیان که به شدت به هنر خوشنویسی دلبسته بودند، ناخوشایند به نظر می رسیدند.

عصر طلایی چاپ سنگی (لیتوگرافی) در ایران

به دلیل نارضایتی از کیفیت بصری چاپ سربی، فناوری چاپ سنگی که در اروپا اختراع شده بود، به سرعت در ایران محبوبیت یافت و به مدت نزدیک به یک قرن، روش غالب چاپ کتاب در ایران باقی ماند. چاپ سنگی بر پایه دفع متقابل آب و چربی کار می کند. در این روش، کاتب یا خوشنویس چیره دست، متن کتاب را با مرکبی چرب مستقیما روی سطح صیقلی سنگ آهک می نوشت. سپس با استفاده از مواد شیمیایی، تصویر روی سنگ تثبیت می شد.

مزیت بزرگ چاپ سنگی برای ایرانیان این بود که کتاب ها دقیقا با همان خط و سیاق نسخه های خطی و با حفظ زیبایی شناسی نستعلیق چاپ می شدند. حتی امکان تصویرگری و تذهیب حاشیه کتاب ها نیز در این روش وجود داشت. چاپخانه های سنگی در تهران، تبریز و سایر ولایات رونق گرفتند و شاهکارهایی از ادبیات و تاریخ ایران با این روش تکثیر شدند. تاسیس دارالفنون توسط امیرکبیر و تجهیز آن به دستگاه های پیشرفته چاپ سنگی، نقش مهمی در چاپ کتب درسی و علمی در ایران ایفا کرد.

بازگشت به چاپ سربی و دوران پهلوی

با ظهور روزنامه نگاری و نیاز به سرعت بالا در تکثیر اخبار، و همچنین اصلاح و طراحی فونت های استاندارد و زیباتر برای حروف عربی و فارسی در کشورهایی مانند مصر، چاپ سربی بار دیگر در اواخر دوره قاجار و اوایل پهلوی به میدان بازگشت. ماشین های لینوتایپ که امکان حروف چینی سریع و مکانیکی را فراهم می آوردند، وارد ایران شدند و چاپ سنگی به تدریج برای چاپ کتاب های هنری و خاص کنار رفت و جای خود را به چاپ سربی و بعدها افست داد.

انقلاب صنعتی و مکانیزاسیون صنعت چاپ

با فرا رسیدن قرن نوزدهم و وقوع انقلاب صنعتی، تقاضا برای کتاب، روزنامه و مجلات به شکل انفجاری افزایش یافت. دستگاه های چوبی و دستی گوتنبرگ دیگر پاسخگوی نیاز جامعه نبودند و مهندسان به دنبال راهی برای مکانیزه کردن فرایند چاپ و حروف چینی بودند.

ماشین چاپ بخار و پرس های دورانی

در سال ۱۸۱۴ میلادی، فریدریش کونیگ و آندریاس بائر، دستگاه چاپ استوانه ای بخار را اختراع کردند که برای اولین بار در چاپ روزنامه تایمز لندن به کار گرفته شد. این دستگاه می توانست هزاران نسخه در ساعت چاپ کند که یک جهش بزرگ نسبت به دستگاه های دستی بود. پس از آن، ریچارد مارچ هو، پرس دورانی را در سال ۱۸۴۳ اختراع کرد که در آن کاغذ به صورت رول و پیوسته وارد دستگاه می شد و بین سیلندرهای دوار چاپ می گردید. این فناوری پایه و اساس چاپ روزنامه های تیراژ بالا در قرن بیستم را شکل داد.

تحول در حروف چینی؛ لینوتایپ و مونوتایپ

تا اواخر قرن نوزدهم، حروف چینی همچنان یک کار کاملا دستی و زمان بر بود. حروف چین باید هزاران قطعه سربی را یکی یکی از جعبه حروف برداشته و در شانه حروف چینی می چید. در سال ۱۸۸۴، اتمار مرگنتالر دستگاه لینوتایپ را اختراع کرد که توماس ادیسون آن را هشتمین عجایب جهان نامید. لینوتایپ به اپراتور اجازه می داد با استفاده از یک صفحه کلید، حروف را تایپ کند و دستگاه به صورت خودکار یک خط کامل از متن را به عنوان یک قطعه سربی یکپارچه ذوب و قالب گیری می کرد. این اختراع سرعت آماده سازی صفحات برای چاپ را ده ها برابر افزایش داد و تا دهه ۱۹۷۰ میلادی، ستون فقرات صنعت نشر و روزنامه نگاری در سراسر جهان بود.

ظهور چاپ افست؛ پادشاه چاپ مدرن

در اوایل قرن بیستم، فناوری لیتوگرافی تکامل یافت و به چاپ افست تبدیل شد که تا به امروز نیز استاندارد اصلی برای چاپ کتاب در تیراژهای متوسط و بالا محسوب می شود. در چاپ افست، از صفحات فلزی انعطاف پذیر استفاده می شود که تصویر روی آن ها حک شده است.

مکانیسم چاپ افست

کلمه افست به معنای جابه جایی یا انتقال غیرمستقیم است. در این دستگاه، تصویر از روی زینک (صفحه فلزی) مستقیما روی کاغذ چاپ نمی شود، بلکه ابتدا به یک سیلندر لاستیکی به نام بلانکت منتقل شده و از آنجا روی کاغذ نقش می بندد. این کار باعث می شود که سایش زینک به حداقل برسد و امکان چاپ روی سطوح مختلف و با بافت های متفاوت کاغذ فراهم شود.

چاپ افست بر اساس دفع آب و چربی کار می کند. بخش های تصویرپذیر زینک چربی دوست و بخش های غیرچاپی آب دوست هستند. سیستم رطوبت دهی و مرکب دهی دستگاه به گونه ای تنظیم می شود که مرکب فقط به بخش های مورد نظر بچسبد. با ورود سیستم های رنگی CMYK و تکنیک های ترام، چاپ افست توانست تصاویر رنگی و تمام نگاره را با کیفیت خیره کننده و در تیراژهای میلیونی تولید کند.

عصر چاپ دیجیتال؛ دموکراتیزه شدن نشر

در دهه های پایانی قرن بیستم، با ظهور کامپیوترهای شخصی و فناوری های دیجیتال، صنعت چاپ بار دیگر در آستانه یک انقلاب بزرگ قرار گرفت. چاپ دیجیتال، نیازی به ساخت زینک، قالب یا حروف سربی ندارد و اطلاعات مستقیما از فایل کامپیوتری به دستگاه چاپ ارسال می شود.

فناوری های لیزری و جوهرافشان

دستگاه های چاپ دیجیتال عمدتا بر دو پایه استوارند: الکتروفتوگرافی (لیزری) و جوهرافشان. در پرینترهای لیزری صنعتی، از پودرهای بسیار ریز رنگی به نام تونر استفاده می شود که با بار الکتریکی استاتیک روی درام جذب شده و سپس با حرارت و فشار روی کاغذ پخته و تثبیت می گردند. در مقابل، دستگاه های جوهرافشان صنعتی، قطرات میکروسکوپی مرکب مایع را با دقت بالا روی کاغذ اسپری می کنند. این فناوری ها امکان چاپ داده های متغیر را فراهم آوردند، به این معنی که هر صفحه چاپ شده می تواند با صفحه قبل متفاوت باشد، ویژگی که در چاپ افست غیرممکن است.

پدیده چاپ بر اساس تقاضا (Print on Demand)

مهم ترین دستاورد چاپ دیجیتال برای صنعت نشر کتاب، پدیده چاپ بر اساس تقاضا یا POD است. در مدل سنتی چاپ افست، ناشر مجبور بود هزاران نسخه از یک کتاب را چاپ و در انبار دپو کند که ریسک مالی بالایی داشت و در صورت عدم فروش، منجر به خمیر شدن کاغذها می شد. اما با چاپ دیجیتال، کتاب تنها زمانی چاپ می شود که مشتری آن را سفارش داده باشد. این موضوع باعث کاهش شدید هزینه های انبارداری، حذف ضایعات کاغذی و از بین رفتن مفهوم کتاب نایاب در بازار نشر شده است. نویسندگان مستقل اکنون می توانند بدون نیاز به قرارداد با ناشران بزرگ، کتاب های خود را در پلتفرم های جهانی منتشر کرده و به صورت فیزیکی برای خوانندگان در سراسر جهان ارسال کنند.

مقایسه جامع چاپ افست و چاپ دیجیتال

برای نویسندگان، ناشران و طراحان گرافیک، انتخاب میان چاپ افست و دیجیتال یکی از چالش های همیشگی است. هر کدام از این روش ها مزایا و محدودیت های خاص خود را دارند که بسته به تیراژ، بودجه و زمان پروژه تعیین می شوند.

چالش های زیست محیطی و آینده صنعت چاپ کتاب

با وجود پیشرفت های شگرف، صنعت چاپ همواره با چالش های زیست محیطی روبرو بوده است. قطع درختان برای تولید کاغذ، مصرف بالای آب در کارخانه های کاغذسازی و استفاده از مرکب های شیمیایی و حلال های سمی، از جمله انتقادات وارد شده به این صنعت است. با این حال، در دهه های اخیر، فناوری چاپ گام های بزرگی در جهت پایداری و حفظ محیط زیست برداشته است.

کاغذهای دوستدار محیط زیست و مرکب های گیاهی

امروزه استفاده از کاغذهای دارای گواهینامه بین المللی مدیریت جنگل ها که تضمین می کند کاغذ از منابع پایدار تهیه شده است، به یک استاندارد در نشر کتاب تبدیل شده است. همچنین استفاده از کاغذهای بازیافتی با کیفیت بالا برای چاپ رمان ها و کتاب های دانشگاهی رواج یافته است. در بخش مرکب، جایگزینی مرکب های پایه نفتی با مرکب های پایه سویا و گیاهی، نه تنها آسیب به محیط زیست را کاهش داده، بلکه فرایند بازیافت کاغذ را نیز بسیار آسان تر کرده است.

همزیستی کتاب فیزیکی و دیجیتال

با ظهور کتاب خوان های الکترونیک و تبلت ها، بسیاری در اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی پیش بینی می کردند که چاپ کتاب فیزیکی به زودی منقرض خواهد شد. اما آمارهای بازار در سال های اخیر نشان می دهد که کتاب های کاغذی نه تنها از بین نرفته اند، بلکه همچنان بخش عمده درآمد صنعت نشر را تشکیل می دهند. خوانندگان، تجربه حسی لمس کاغذ، بوی کتاب و دوری از نور آبی صفحه نمایش را ارزشمند می دانند. آینده صنعت چاپ، تقابل با دنیای دیجیتال نیست، بلکه همزیستی با آن است. کتاب های صوتی، نسخه های الکترونیک و نسخه های فیزیکی چاپی، اکنون به عنوان فرمت های مکمل یکدیگر عمل می کنند و به مخاطب حق انتخاب می دهند که چگونه و کجا محتوای مورد علاقه خود را مصرف کند.

نتیجه گیری

تاریخچه چاپ کتاب، روایتگر سفر طولانی انسان برای ثبت و انتقال اندیشه ها است. از کنده کاری های پرزحمت روی چوب در چین باستان و ظرافت های چاپ سنگی در ایران قاجار، تا چرخ دنده های غول پیکر ماشین های بخار و سکوت دستگاه های لیزری دیجیتال، همواره یک هدف مشترک وجود داشته است: رساندن کلمه به دست خواننده. فناوری چاپ، سواد را از انحصار خارج کرد، مرزهای جغرافیایی را درنوردید و پایه گذار دنیای مدرن امروزی ما شد. امروز، چه با خواندن یک رمان با بوی کاغذ تازه و چه با دانلود یک فایل دیجیتال، ما همچنان میراث دار همان انقلاب بزرگی هستیم که گوتنبرگ و پیشگامان شرقی قرن ها پیش پایه ریزی کردند. صنعت چاپ نمرده است، بلکه تنها شکل و سرعت خود را با نیازهای متغیر بشر تطبیق داده است.

پرسش های متداول

۱. قدیمی ترین کتاب چاپ شده در جهان چه نام دارد؟
قدیمی ترین کتاب چاپ شده جهان که تاریخ دقیق آن روی آن درج شده است، سوترا الماس نام دارد. این کتاب در سال ۸۶۸ میلادی در چین و با استفاده از روش چاپ بلوکی روی چوب چاپ شده است.

۲. چرا چاپ سنگی در ایران بیشتر از چاپ سربی محبوبیت یافت؟
دلیل اصلی محبوبیت چاپ سنگی در ایران، حفظ زیبایی و ظرافت خط نستعلیق فارسی بود. حروف سربی خشک و زاویه دار نمی توانستند انحناهای پیچیده خوشنویسی ایرانی را به خوبی بازتولید کنند، اما در چاپ سنگی، خوشنویس می توانست متن را مستقیما و با همان کیفیت نسخه خطی روی سنگ بنویسد.

۳. نقطه سربه سر اقتصادی بین چاپ افست و دیجیتال در چه تیراژی است؟
به طور کلی، برای تیراژهای زیر ۳۰۰ تا ۵۰۰ نسخه، چاپ دیجیتال به دلیل عدم نیاز به هزینه های راه اندازی و زینک، ارزان تر و منطقی تر است. اما زمانی که تیراژ از ۱۰۰۰ نسخه فراتر می رود، هزینه هر جلد در چاپ افست به شدت افت کرده و بسیار مقرون به صرفه تر از چاپ دیجیتال خواهد بود.

۴. آیا چاپ دیجیتال کیفیت کمتری نسبت به چاپ افست دارد؟
در گذشته این تصور وجود داشت، اما دستگاه های چاپ دیجیتال مدرن و پیشرفته امروزی کیفیتی بسیار نزدیک و گاهی غیرقابل تشخیص از چاپ افست ارائه می دهند. با این حال، برای کارهای بسیار حساس رنگی که نیاز به تطابق دقیق با کدهای خاص دارند، چاپ افست همچنان برتری مطلق خود را حفظ کرده است.

۵. نقش هوش مصنوعی در آینده چاپ کتاب چیست؟
هوش مصنوعی در حال تحول فرایندهای پیش از چاپ است. از ویرایش خودکار متون و طراحی جلد گرفته تا بهینه سازی چیدمان صفحات برای کاهش ضایعات کاغذ در دستگاه های چاپ، هوش مصنوعی به ناشران کمک می کند تا کتاب ها را سریع تر، ارزان تر و با خطای کمتری آماده چاپ فیزیکی یا دیجیتال کنند.